Ndërmarrjet në eurozonë raportuan një shtrëngim të mëtejshëm neto të kushteve të kredisë bankare, sipas raundit më të fundit të Anketës për Aksesin në Financim të Ndërmarrjeve (SAFE) . Sipas njoftimit të 26 tetorit 2026 të Bankës Qendrore Evropiane, kompanitë vunë në dukje rritje neto të normave të interesit për kreditë bankare dhe ndryshime të tjera në kushtet e huadhënies, si nga faktorë që lidhen me çmimin ashtu edhe nga ata jo të lidhur me çmimin.
Disponueshmëria e kredive bankare, në këtë periudhë, ra më shumë sesa nevojat e financimit. Në tremujorin e tretë të vitit 2026, u raportua një rënie neto e disponueshmërisë së kredive bankare prej -5% , krahasuar me një ekuilibër më pak negativ në tremujorin e dytë ( net -1% ). Kjo u reflektua si te ndërmarrjet e vogla dhe të mesme (SME), ashtu edhe te firmat e mëdha, me vlerat respektive net -5% dhe net -6% .
Nevojat për kredi nuk ndryshuan në të njëjtën masë. Një net 2% e ndërmarrjeve raportoi rënie të nevojave për kredi, ndërsa net 2% raportoi rritje, në krahasim me tremujorin e mëparshëm. Sipas madhësisë së firmës, SME-t raportuan nevoja gati të pandryshuara ( net 1% ), ndërsa firmat e mëdha shënuan ulje ( net -6% ). Si rezultat, treguesi i “hendekut të financimit”, i lidhur me dallimin mes nevojave dhe disponueshmërisë së kredisë bankare, doli pozitiv ( net 2% ), krahasuar me 3% në tremujorin e mëparshëm.
SAFE për tremujorin e tretë 2026 tregon edhe ecuri në kostot e tjera të financimit: net 27% e firmave raportuan rritje të kostove të tjera të financimit (tarifa, komisione dhe kërkesa të ngjashme), pas net 31% në raundin e mëparshëm. Për kërkesat e kolateralit, net 14% raportuan rritje, nga net 10% . Sa i përket normave të interesit për kreditë bankare, net 46% e firmave raportuan rritje neto, kundrejt 42% në tremujorin e mëparshëm; firmat e mëdha ( net 55% ) e raportuan më shpesh rritjen sesa SME-t ( net 38% ).
Në të njëjtin raund të anketës, ndërmarrjet vazhduan të shihnin si faktor kryesor kufizues perspektivën e përgjithshme ekonomike për disponueshmërinë e financimit të jashtëm ( net 31% , nga 29% ). Gjithashtu, një net 9% e firmave raportoi ndikim negativ të perspektivës specifike të tyre për shitjet dhe fitimet. Raundi i 40-të i SAFE u krye nga 26 gushti deri më 2 tetor 2026 dhe përfshiu 12,822 ndërmarrje në eurozonë; 11,917 prej tyre kishin më pak se 250 punonjës.
Burimi i të dhënave: Banka Qendrore Evropiane
